Francais | English | Espanõl

Metazoa (classification phylogénétique)

Un article de Wikivisual, l'encyclopédie libre.

Sommaire

[modifier] Introduction

Cette page a pour objet de présenter un arbre phylogénétique des Metazoa, c'est à dire un arbre mettant en lumière les relations évolutives complexes (relations groupes ancestraux - groupes descendants) existantes entre les différents organismes vivants, ou taxa, constituant ce groupe. Du fait de ses méthodes nouvelles basées sur la biologie moléculaire, la phylogénie, science récente à l'origine de la classification phylogénétique du vivant, est en plein essort et parfois en contradiction avec l'ancienne classification classique, majoritairement basée, elle, sur des critères morphologiques et physiologiques. Aussi, certains points particuliers font parfois encore l'objet de débats au sein de la communauté scientifique. L'objectif, s'il y a lieu, est également de présenter ces derniers ici.
Cette arbre présente aussi bien les organismes encore existants aujourd'hui que les groupes éteints (incluant les groupes fossiles).


[modifier] Arbre phylogénétique simplifié

Le signe (+) renvoie à la classification phylogénétique du groupe considéré.

└─o METAZOA
  │
  ├─o Demospongia (+)
  ├─o Hexactinellida (+)
  ├─o Calcarea (+)
  │
  └─o Eumetazoa
    │
    ├─o Cnidaria (+)
    │
    └─o Bilateria
      │
      ├─o PROTOSTOMIA
      │ ├─o
      │ │ ├─o Plathelminthes (+)
      │ │ ├─o Mollusca (+)
      │ │ └─o Annelida (+)
      │ └─o
      │   ├─o Nematoda (+)
      │   └─o PANARTHROPODA
      │     ├─o Onychophora (+)
      │     ├─o Tardigrada (+)
      │     └─o
      │       ├─o Chelicerata
      │       └─o
      │         ├─o Myriapoda
      │         └─o PANCRUSTACEA
      │           ├─o Maxillopoda (+)
      │           ├─o Malacostraca (+)
      │           └─o Insecta (+)
      │
      └─o DEUTEROSTOMIA
        ├─o Echinodermata (+)
        └─o Chordata
          ├─o Urochordata ou Tunicata (+)
          └─o Vertebrata
            └─o GNATHOSTOMATA (+)


[modifier] Arbre phylogénétique résumé

Le signe (+) renvoie à la classification phylogénétique du groupe considéré.

└─o Metazoa
  │
  ├─o DEMOSPONGIA (+)
  ├─o HEXACTINELLIDA (+)
  ├─o CALCAREA (+)
  │
  └─o Eumetazoa
    │
    ├─o CNIDARIA (+)
    ├─o Ctenophora (+)
    ├─? Myxozoa (+)
    │
    └─o Bilateria
      │
      ├─o Acoela (+)
      │
      ├─o Protostomia
      │ ├─o Lophotrochozoa
      │ │ ├─o
      │ │ │ ├─o ECTOPROCTA (+)
      │ │ │ └─o Brachiopoda (+)
      │ │ │
      │ │ └─o Eutrochozoa
      │ │   │
      │ │   ├─o ROTIFERA (+)
      │ │   │
      │ │   └─o
      │ │     ├─o Entoprocta
      │ │     ├─o
      │ │     │ ├─o PLATYHELMINTHES (+)
      │ │     │ └─o Nemertea (+)
      │ │     │
      │ │     ├─o MOLLUSCA (+)
      │ │     └─o ANNELIDA (+)
      │ │  
      │ └─o Cuticulata
      │   │
      │   ├─? Gastrotricha
      │   │
      │   └─o Ecdysozoa
      │     ├─o Introvertés
      │     │ │
      │     │ ├─o NEMATODA (+)
      │     │ └─o Cephalorhyncha
      │     │
      │     └─o Panarthropoda
      │       │
      │       ├─o Onychophora (+)
      │       ├─o TARDIGRADA (+)
      │       │
      │       └─o Euarthropoda
      │         │
      │         ├─o CHELICERATA
      │         │
      │         └─o Mandibulata
      │           │
      │           ├─o MYRIAPODA
      │           │
      │           └─o PANCRUSTACEA
      │             ├─o Remipedia
      │             ├─o Ostracoda
      │             ├─o Cephalocarida
      │             ├─o Maxillopoda (+)
      │             ├─o Branchiopoda
      │             ├─o Malacostraca (+)
      │             │
      │             └─o Hexapoda
      │               ├─o 
      │               │ ├─o Protura
      │               │ └─o Collembola (+)
      │               │
      │               └─o INSECTA
      │
      └─o Deuterostomia
        │
        ├─o ECHINODERMATA (+)
        └─o
          ├─o Hemichordata (+)
          └─o Chordata
            │
            ├─o UROCHORDATA ou Tunicata (+)
            │
            └─o Myomerozoa
              ├─o Cephalochordata
              └─o Craniata
                ├─o Myxinoidea
                │
                └─o Vertebrata
                  ├─o Hyperoartia (+)
                  └─o
                    ├─o Conodonta (éteint) (+)
                    └─o
                      ├─o Pteraspidomorphi (éteint) (+)
                      │
                      └─o GNATHOSTOMATA (+)


[modifier] Arbre phylogénétique développé

Le signe (+) renvoie à la classification phylogénétique du groupe considéré.

─o Eucaryota
 ├─o Plantae
 └─o Unikonta
   └─o Opisthokonta
     ├─o Mycota
     └─o Choanobionta
       ├─o Choanozoa
       │
       └─o Metazoa
         │
         ├─? Placozoa
         │
         ├─o Archaeocyatha (éteint)
         │ ├─o Anthocyathea (éteint)
         │ │ ├─o Anthomorphidae (éteint)
         │ │ └─o Somphocyathidae (éteint)
         │ ├─o Monocyathea (éteint)
         │ │ ├─o Archaeophyllidae (éteint)
         │ │ └─o Monocyathida (éteint)
         │ │   ├─o Monocyathidae (éteint)
         │ │   └─o Rhizacyathidae (éteint)
         │ └─o Archaeocyathea (éteint)
         │   ├─o Metacyathida (éteint)
         │   │ ├─o Archaeocyathidae (éteint)
         │   │ ├─o Pycnoidocyathidae (éteint)
         │   │ └─o Metacoscinidae (éteint)
         │   ├─o Acanthinocyathidae (éteint)
         │   ├─o Radiocyathidae ou Hetairacyathidae (éteint)
         │   ├─o Syringocnematidae (éteint)
         │   └─o Ajacicyathida (éteint)
         │     ├─o Ajacicyathidae (éteint)
         │     ├─o Dictyocyathidae (éteint)
         │     ├─o Bicyathidae (éteint)
         │     ├─o Ethmophyllidae (éteint)
         │     └─o Coscinocyathidae (éteint)
         │
         ├─o DEMOSPONGIA (+)
         ├─o HEXACTINELLIDA (+)
         ├─o CALCAREA (+)
         │
         └─o Eumetazoa
           ├─o Placozoa
           ├─? Vendobionta (éteint)
           │ ├─? Erniettamorpha ou Pteridiniidae (éteint)
           │ └─o Rangeomorpha (éteint)
           │   ├─o Rangeidae (éteint)
           │   └─o Charniidae (éteint)
           ├─o Trilobozoa (éteint)
           │ ├─o Tribrachididae (éteint)
           │ └─o
           │   ├─o Trilobozida (éteint)
           │   └─o Anabaritida (éteint)
           │     ├─o Angustiochreidae (éteint)
           │     └─o Anabaritidae (éteint)
           │
           ├─o CNIDARIA (+)
           │
           ├─o Ctenophora (+)
           ├─? Myxozoa (+)
           │
           └─o Bilateria
             │
             ├─o Orthonectida ou Plasmodigenea
             │ ├─o Rhopaluridae
             │ └─o Pelmatosphaeridae
             ├─o Acoelomorpha
             │ ├─o Nemertodermatida
             │ │
             │ └─o Acoela (+)
             │
             ├─o Protostomia
             │ ├─o Lophotrochozoa
             │ │ ├─o Lophophorata
             │ │ │ │
             │ │ │ ├─o ECTOPROCTA (+)
             │ │ │ │
             │ │ │ └─o Phoronozoa
             │ │ │   ├─o Phoronida
             │ │ │   └─o
             │ │ │     ├─? Tommotiida (éteint)
             │ │ │     │ ├─o Mitrosagophora (éteint)
             │ │ │     │ ├─o Coleolida (éteint)
             │ │ │     │ ├─o Hyolithelminthes (éteint)
             │ │ │     │ ├─o Paiutiida (éteint)
             │ │ │     │ ├─o Sabelliditida (éteint)
             │ │ │     │ └─o Volborthellida (éteint)
             │ │ │     │
             │ │ │     └─o Brachiopoda (+)
             │ │ │
             │ │ ├─? Myzostomida
             │ │ │ ├─o Myzostomidae
             │ │ │ ├─o Cystimyzostomidae
             │ │ │ ├─o Pulvinomyzostomidae
             │ │ │ ├─o Asteriomyzostomidae
             │ │ │ ├─o Mesomyzostomidae
             │ │ │ ├─o Protomyzostomidae
             │ │ │ └─o Stelechopidae
             │ │ ├─o Rhombozoa
             │ │ │ ├─o Heterocyemida ou Conocyemidae
             │ │ │ └─o Dicyemida
             │ │ │   ├─o Dicyemidae
             │ │ │   └─o Kantharellidae
             │ │ ├─o
             │ │ │ ├─o Chancelloriida (éteint)
             │ │ │ └─o Sachitida (éteint)
             │ │ └─o
             │ │   ├─o Siphogonuchitida (éteint)
             │ │   └─o
             │ │     ├─o Halkieriida (éteint)
             │ │     │
             │ │     └─o Eutrochozoa
             │ │       ├─o Gnathifera
             │ │       │ ├─o Micrognathozoa
             │ │       │ ├─o Gnathostomulida
             │ │       │ │ ├─o Filospermoidea
             │ │       │ │ │ ├─o Haplognathiidae
             │ │       │ │ │ └─o Pterognathiidae
             │ │       │ │ └─o Bursovaginoidea
             │ │       │ │   ├─o Paucidentulidae
             │ │       │ │   ├─o Conophoralia ou Austrognathiidae
             │ │       │ │   └─o Scleroperalia
             │ │       │ │     ├─o Agnathiellidae
             │ │       │ │     ├─o Clausognathiidae
             │ │       │ │     ├─o Gnathostomariidae
             │ │       │ │     ├─o Rastrognathiidae
             │ │       │ │     ├─o Problognathiidae
             │ │       │ │     ├─o Onychognathiidae
             │ │       │ │     ├─o Mesognathariidae
             │ │       │ │     └─o Gnathostomulidae
             │ │       │ └─o Syndermata
             │ │       │   │
             │ │       │   ├─o ROTIFERA (+)
             │ │       │   │
             │ │       │   ├─o Acanthocephala
             │ │       │   └─? Cycliophora
             │ │       │
             │ │       └─o Spiralia
             │ │         ├─o
             │ │         │ ├─o Cycliophora ou Symbiidae
             │ │         │ └─o Entoprocta
             │ │         │   ├─o Loxosomatidae
             │ │         │   └─o Coloniales
             │ │         │     ├─o Loxokalypodidae
             │ │         │     └─o Stolonata
             │ │         │       ├─o Pedicellinidae
             │ │         │       └─o Barentsiidae
             │ │         ├─o Parenchymia
             │ │         │ │
             │ │         │ ├─o PLATYHELMINTHES (+)
             │ │         │ │
             │ │         │ └─o Nemertea (+)
             │ │         │
             │ │         ├─o Molluscamorpha
             │ │         │ ├─o Tullimonsterida (éteint)
             │ │         │ │
             │ │         │ └─o MOLLUSCA (+)
             │ │         │
             │ │         ├─o
             │ │         │ ├─o Hyolitha (éteint)
             │ │         │ │ ├─o Hyolithida (éteint)
             │ │         │ │ └─o Orthothecida (éteint)
             │ │         │ └─o Sipuncula
             │ │         │   ├─o Sipunculidae
             │ │         │   └─o
             │ │         │     ├─o Phascolosomatidea
             │ │         │     │ ├─o Aspidosiphonidae
             │ │         │     │ └─o Phascolosomatidae
             │ │         │     └─o Golfingiiformes
             │ │         │       ├─o Themistidae
             │ │         │       ├─o Phascolionidae
             │ │         │       └─o Golfingiidae
             │ │         │
             │ │         └─o Annelidamorpha
             │ │           ├─? Wiwaxia (éteint)
             │ │           └─o
             │ │             ├─? Canadia (éteint)
             │ │             │
             │ │             └─o ANNELIDA (+)
             │ │  
             │ ├─? Chaetognatha
             │ │ ├─o Protoconodonta (éteint)
             │ │ └─o
             │ │   ├─o Paucijaculum (éteint)
             │ │   ├─o Onesia (éteint)
             │ │   └─o Sagittoidea
             │ │     ├─o Aphragmophora
             │ │     │ ├─o Bathybelidae
             │ │     │ ├─o Pterokrohniidae
             │ │     │ ├─o Pterosagittidae
             │ │     │ └─o Sagittidae
             │ │     ├─o Monophragmophora ou Heterokrohniidae
             │ │     └─o Biphragmophora
             │ │       ├─o Bathyspadellidae
             │ │       ├─o Spadellidae
             │ │       ├─o Krohnittellidae
             │ │       ├─o Krohnittidae
             │ │       └─o Eukrohniidae
             │ │
             │ └─o Cuticulata
             │   │
             │   ├─? Gastrotricha
             │   │ ├─o Macrodasyida
             │   │ │ ├─o Dactylopodolidae
             │   │ │ ├─o Lepidodasyidae
             │   │ │ ├─o Macrodasyidae
             │   │ │ ├─o Planodasyidae
             │   │ │ ├─o Thaumastodermatidae
             │   │ │ └─o Turbanellidae
             │   │ └─o Chaetonotida
             │   │   ├─o Multitubulatina ou Neodasyidae
             │   │   └─o Paucitubulatina
             │   │     ├─o Chaetonotidae
             │   │     ├─o Dasydytidae
             │   │     ├─o Dichaeturidae
             │   │     ├─o Neogosseidae
             │   │     ├─o Proichthydidae
             │   │     └─o Xenotrichulidae
             │   │
             │   └─o Ecdysozoa
             │     ├─o Scalidophora
             │     │ ├─o
             │     │ │ ├─o Ancalagon (éteint)
             │     │ │ └─o Fieldia (éteint)
             │     │ └─o
             │     │   ├─o Markuelia (éteint)
             │     │   ├─o Palaeoscolecida (éteint)
             │     │   └─o
             │     │     ├─o Priapulida
             │     │     │ ├─o Tubiluchidae
             │     │     │ └─o
             │     │     │   ├─o Maccabeidae
             │     │     │   └─o Priapulidae
             │     │     └─o
             │     │       ├─o Loricifera
             │     │       └─o Kinorhyncha
             │     │         ├─o Homalorhagida
             │     │         │ ├─o Pycnophyidae
             │     │         │ └─o Neocentrophyidae
             │     │         └─o Cyclorhagida
             │     │           ├─o Cateriidae
             │     │           ├─o Semnoderidae
             │     │           └─o Cyclorhagae
             │     │             ├─o Echinoderidae
             │     │             └─o Centroderidae
             │     ├─o Cribricyathea (éteint)
             │     │ ├─o Conoidocyathida (éteint)
             │     │ ├─o Cribricyathida (éteint)
             │     │ └─o Vologdinophyllida (éteint)
             │     ├─o Thylacocephala (éteint)
             │     │ ├─o Concavicarida (éteint)
             │     │ └─o Conchyliocarida (éteint)
             │     ├─o Machaeridia (éteint)
             │     │ ├─o Hercollepadida (éteint)
             │     │ └─o Turrilepadida (éteint)
             │     └─o
             │       ├─o Introvertés
             │       │ ├─o Nematozoa
             │       │ │ │
             │       │ │ ├─o NEMATODA (+)
             │       │ │ │
             │       │ │ └─o Nematomorpha
             │       │ │   ├─o Nectonematidae
             │       │ │   └─o Chordioida
             │       │ │     ├─o Gordiidae
             │       │ │     └─o Chordodea
             │       │ │       ├─o Chordodidae
             │       │ │       ├─o Parachordodidae
             │       │ │       ├─o Chordodiolinidae
             │       │ │       └─o Paragordiidae
             │       │ └─o Cephalorhyncha
             │       │
             │       └─o Arthropodomorpha
             │         ├─o Sprigginida (éteint)
             │         └─o Panarthropoda
             │           ├─o
             │           │ ├─o Archonychophora ou Luolishaniidae (éteint)
             │           │ └─o
             │           │   ├─o Onychophora (+)
             │           │   │
             │           │   └─o Xenusia (éteint)
             │           │     ├─o Protonychophora (éteint)
             │           │     │ ├─o Aisheaiidae (éteint)
             │           │     │ └─o Xenusiidae (éteint)
             │           │     └─o Scleronychophora (éteint)
             │           │       ├─o Hallucigeniidae (éteint)
             │           │       ├─o Eoconchariidae (éteint)
             │           │       └─o Cardiodictyidae (éteint)
             │           │
             │           ├─o TARDIGRADA (+)
             │           │
             │           └─o Euarthropoda
             │             ├─o Cheliceriforma
             │             │ ├─o Pycnogonida
             │             │ │
             │             │ └─o CHELICERATA (+)
             │             │
             │             └─o Mandibulata
             │               │
             │               ├─o MYRIAPODA (+)
             │               │
             │               └─o PANCRUSTACEA
             │                 ├─o Remipedia
             │                 ├─o Ostracoda
             │                 ├─o Cephalocarida
             │                 │
             │                 ├─o Maxillopoda (+)
             │                 │
             │                 ├─o Branchiopoda
             │                 │
             │                 ├─o Malacostraca (+)
             │                 │
             │                 └─o Hexapoda
             │                   ├─o 
             │                   │ ├─o Protura
             │                   │ │
             │                   │ └─o Collembola (+)
             │                   │
             │                   ├─o Campodeoïdes
             │                   ├─o Japygoïdes
             │                   │
             │                   └─o INSECTA (+)
             │
             ├─? Mesozoa
             │
             └─o Deuterostomia
               │
               ├─o Vetulicolia (éteint)
               │ ├─o Yunnanozoa (éteint)
               │ └─o Vetulicolida (éteint)
               │   ├─o Banffia (éteint)
               │   └─o
               │     ├─o Didazoonidae (éteint)
               │     └─o Vetulicolidae (éteint)
               └─o
                 ├─o
                 │ ├─o Xenoturbellida
                 │ └─o Echinodermomorpha
                 │   ├─o
                 │   │ ├─o Dinomischida (éteint)
                 │   │ └─o
                 │   │   ├─o Eldoniida (éteint)
                 │   │   └─o
                 │   │     ├─o Rotadiscida (éteint)
                 │   │     └─o Paropsonemida (éteint)
                 │   └─o
                 │     ├─o Cambroclaves (éteint)
                 │     └─o
                 │       ├─o Heterostelea (éteint)
                 │       ├─? Vetulocystidae (éteint)
                 │       └─o
                 │         ├─? Arkarua (éteint)
                 │         ├─o Stylophora (éteint)
                 │         │ ├─o Ceratocystis (éteint)
                 │         │ ├─o Cornuta (éteint)
                 │         │ │ ├─o Amygdalothecidae (éteint)
                 │         │ │ ├─o Hanusiidae (éteint)
                 │         │ │ └─o Cothurnocystidae (éteint)
                 │         │ │   ├─o Cothurnocystinae (éteint)
                 │         │ │   ├─o Phyllocystinae (éteint)
                 │         │ │   ├─o Scotiaecystinae (éteint)
                 │         │ │   └─o Chauvelicystinae (éteint)
                 │         │ ├─o Lagynocystidae (éteint)
                 │         │ ├─o Peltocystidae (éteint)
                 │         │ └─o Mitrata (éteint)
                 │         │   ├─o Lobocarpus (éteint)
                 │         │   └─o Mitrocystidae (éteint)
                 │         │     ├─o Mitrocystides (éteint)
                 │         │     ├─o Eomitrocystella (éteint)
                 │         │     └─o
                 │         │       ├─o Mitrocystella (éteint)
                 │         │       └─o Anomalocystidae (éteint)
                 │         └─o
                 │           ├─o Soluta ou Homoiostelea (éteint)
                 │           └─o
                 │             ├─o Cincta (éteint)
                 │             └─o
                 │               ├─o Ctenocystoidea (éteint)
                 │               └─o
                 │                 ├─o Helicoplacoidea (éteint)
                 │                 │
                 │                 └─o ECHINODERMATA (+)
                 │
                 └─o Pharyngotrema
                   │
                   ├─o Hemichordata (+)
                   │
                   └─o Chordata
                     │
                     ├─o UROCHORDATA ou Tunicata (+)
                     │
                     └─o Myomerozoa
                       │
                       ├─o Cephalochordata
                       │ ├─? Metaspriggina (éteint)
                       │ ├─o Cathaymyrus (éteint)
                       │ ├─o Pikaia (éteint)
                       │ └─o Acrania
                       │   ├─? Paleobranchiostoma (éteint)
                       │   └─o Amphioxiformes
                       │     ├─o Branchiostomidae
                       │     └─o Epigonichthyidae ou Asymmetrontidae
                       │
                       ├─o Haikouella (éteint)
                       └─o Craniata
                         │
                         ├─o Hyperotreti
                         │ ├─o Gilpichthys (éteint)
                         │ └─o
                         │   ├─o Myxinikela (éteint)
                         │   └─o Myxiniformes
                         │     ├─o Eptatretus
                         │     ├─o Paramyxine
                         │     └─o Myxinidae
                         │
                         └─o Vertebrata
                           ├─? Myllokunmingiida (éteint)
                           │
                           ├─o Hyperoartia (+)
                           └─o
                             ├─o Conodonta (éteint) (+)
                             └─o
                               ├─o Pteraspidomorphi (éteint) (+)
                               │
                               └─o Thelodontomorphi
                                 ├─o 
                                 │ ├─o
                                 │ │ ├─o Nikoliviidae (éteint)
                                 │ │ └─o Furcacaudiformes (éteint)
                                 │ │   ├─o Pezopallichthyidae (éteint)
                                 │ │   └─o Furcacaudiidae (éteint)
                                 │ └─o Thelodontida (éteint)
                                 │   ├─o Thelodontidae (éteint)
                                 │   └─o
                                 │     ├─o
                                 │     │ ├─o Archipelepididae (éteint)
                                 │     │ └─o Turiniidae (éteint)
                                 │     └─o
                                 │       ├─o Apalolepididae (éteint)
                                 │       └─o Lanarkiidae (éteint)
                                 └─o
                                   ├─o Katoporida (éteint)
                                   │ ├─o Loganellidae (éteint)
                                   │ ├─o Katoporodontidae (éteint)
                                   │ └─o Katoporidae (éteint)
                                   └─o Cephalaspidomorphi
                                     ├─o Galeaspida (éteint)
                                     │ ├─o Hanyangaspidae (éteint)
                                     │ └─o
                                     │   ├─o Xiushuiaspis (éteint)
                                     │   ├─o Dayongaspidae (éteint)
                                     │   ├─? Duyunolepidae (éteint)
                                     │   ├─? Lungmenshanaspidae (éteint)
                                     │   ├─? Tridensaspidae (éteint)
                                     │   ├─? Nanpanaspidae (éteint)
                                     │   └─o
                                     │     ├─o Eugaleaspidiformes (éteint)
                                     │     │ ├─o Galeaspidae (éteint)
                                     │     │ └─o Eugaleaspidae (éteint)
                                     │     └─o Polybranchiaspidida (éteint)
                                     │       ├─o Polybranchiaspidiformes (éteint)
                                     │       └─o Huananaspidiformes (éteint)
                                     └─o
                                       ├─o Pituriaspida (éteint)
                                       ├─o Osteostraci (éteint)
                                       │ ├─o Ateleaspis (éteint)
                                       │ ├─o Aceraspis (éteint)
                                       │ ├─o Tuvaspis (éteint)
                                       │ └─o
                                       │   ├─o Hirella (éteint)
                                       │   └─o
                                       │     ├─o Hemicyclaspis (éteint)
                                       │     ├─? Tremataspidae (éteint)
                                       │     ├─? Dartmuthiidae (éteint)
                                       │     ├─? Sclerodontidae (éteint)
                                       │     ├─? Tannuaspidida (éteint)
                                       │     └─o Cornuta (éteint)
                                       │       ├─? Cephalaspidida (éteint)
                                       │       └─o
                                       │         ├─o Zenaspidida (éteint)
                                       │         └─o
                                       │           ├─o Benneviaspidida (éteint)
                                       │           └─o
                                       │             ├─o Thyestiida (éteint)
                                       │             └─o Kiaeraspidida (éteint)
                                       └─o
                                         ├─o Loganiidae (éteint)
                                         │
                                         └─o GNATHOSTOMATA (+)
Chimpanzé (Pan troglodytes, Mammalia, Hominidae, Panina)


[modifier] Débat scientifique relatif à la phylogénie des Metazoa

[modifier] En savoir plus

[modifier] Sources bibliographiques de référence

[modifier] Autres sources bibliographiques

[modifier] Sources internet

[modifier] Liens internes

Image:Icone OEV2.jpg Portail de l'origine et de l'évolution du vivant – Accédez aux articles de Wikipédia concernant l'origine et l'évolution de la vie.
  
Image:Lep-moth-sucing-mouthparts.gif Portail de la zoologie – Accédez aux articles de Wikipédia concernant la zoologie.
   {{{{{3}}}}}
Image:Icone OEV2.jpg Portail de l'origine et de l'évolution du vivant – Accédez aux articles de Wikipédia concernant l'origine et l'évolution de la vie.
Image:Lep-moth-sucing-mouthparts.gif Portail de la zoologie – Accédez aux articles de Wikipédia concernant la zoologie.
{{{{{3}}}}} {{{{{4}}}}}
Outils personnels